Pensioenopbouw, komt dat wel goed?

Dick de Kruijk

Bijna de helft van de Nederlanders loopt het risico te weinig pensioen op te bouwen. Voor respondenten jonger dan 55 jaar is dit zelfs 56 procent. In combinatie met een laag pensioenbewustzijn is dit een gevaarlijke cocktail. Hoogste tijd om klanten wakker te schudden.

Er zijn voorvallen waarvan we achteraf feilloos kunnen aangeven dat het wel mis moest gaan. Uit studies blijkt dat zogenaamde onvoorspelbare gebeurtenissen eigenlijk niet zo onvoorspelbaar waren. In alle gevallen waren er signalen waar niet adequaat op werd gereageerd. Verder zijn gebrekkige informatievoorziening, slechte communicatie en het ontbreken van eenduidige verantwoordelijkheid een gevaarlijke cocktail voor zaken die kunnen mislopen. Hier ligt een parallel met de pensioenopbouw van gezinnen. In veel gevallen zijn er vooraf duidelijke signalen dat deze opbouw onder druk staat.

Overschatting kennis

Recent heeft Scildon in samenwerking met Cmotions een onderzoek onder klanten uitgevoerd naar het pensioenbewustzijn en het risico op pensioentekort. Dit onderzoek wijst uit dat de eigen kennis van pensioen over het algemeen wordt overschat. Bijna 70 procent van de respondenten geeft aan een redelijk tot goed beeld te hebben van zijn pensioenregeling. Tegelijkertijd heeft ongeveer de helft van de klanten geen idee van de mogelijkheden voor deeltijdpensioen, hoog/laag-constructies of mogelijkheden om extra bij te sparen. Tevens is de samenhang met andere financiële gebeurtenissen en life-events, zoals hypotheekaflossing, aan- en verkoop van een woning, scheiding en een andere baan, niet altijd scherp in beeld.

Wel erkent 52 procent van de respondenten, dat ze informatie over hun pensioen niet of nauwelijks of zeer oppervlakkig lezen. Overigens zijn er flinke verschillen in pensioenbewustzijn van klanten. Met name klanten die wat ouder zijn, zijn meer bezig met hun pensioen. En hoe hoger de opleiding, hoe beter het beeld van de pensioenregeling. In het algemeen zou je kunnen zeggen dat veel klanten -met name jongere klanten-ten onrechte een optimistische kijk hebben op hun pensioenkennis en te positief zijn over hun financiële toekomst.

Levensstijl behouden

Uit het onderzoek blijkt dat 90 procent van de respondenten zijn huidige levensstijl bij pensionering wil handhaven of op zijn minst wil benaderen. Niet verwonderlijk dat 93 procent aangeeft pensioen belangrijk te vinden. Maar gerust zijn klanten er niet op:

-55 Procent geeft aan vermoedelijk minder dan 70 procent van het huidige inkomen als pensioen te verwachten;

-Bijna 40 procent vreest voor een te laag pensioen;

-45 Procent wordt ongerust door berich-ten over pensioenkortingen.

Opvallend is verder dat zes op de tien van de respondenten meer grip willen hebben op de samenstelling van pensioenopbouw. Onder meer door zelf te kunnen kiezen voor een groter aandeel aan risicovolle beleggingen bij hun uitvoerder (26 procent) of volledig zelf beleggen van de premie (32 procent).

Risicomanagement

Met alle ambities, onzekerheden en beperkte pensioenkennis, dringt zich de vraag op hoe klanten meer zicht kunnen krijgen op het risico van pensioentekort en wat zij kunnen doen om dat risico te managen. Een groot aantal onzekerheden is van invloed op de pensioenontwikkeling. Denk aan herstructurering van het pensioenstelsel, vergrijzing, verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd, hogere zorgkosten en aflopen van aflossingsvrije hypotheken. Daarbij komen nog onzekerheden in het persoonlijke leven van klanten, zoals werkloosheid, scheiding en arbeidsongeschiktheid.

Op basis van het onderzoek is met geavanceerde analyses een selectie gemaakt van vijf kernvragen die voorspellend zijn voor de mate van pensioenbewustzijn en het risico van een te lage pensioenopbouw. Deze vragen maken het mogelijk een snelle scan te maken van het klantprofiel en daaraan acties te koppelen. Voor de gehele onderzoeksgroep leidt de scan tot de volgende indeling: bijna de helft van de klanten van Scildon loopt het risico te weinig pensioen op te bouwen. Ongeveer twee derde van deze groep (31 procent) is zich hiervan bewust en is geneigd aanvullende maatregelen te nemen. Echter, 18 procent van alle klanten heeft een risico op een pensioentekort en houdt zich er niet of nauwelijks mee bezig (laag pensioenbewustzijn). Deze groep loopt het grootste risico dat een pensioengat niet tijdig gedicht wordt.

Meer nodig

Er zijn al stapels rapporten verschenen over het verhogen van pensioenbewustzijn en het verbeteren van de communicatie. Initiatieven als Mijnpensioenoverzicht.nl en een verbeterd Uniform Pensioenoverzicht (UPO) dragen daar zeker aan bij. Het gebruik van deze middelen is in de praktijk echter betrekkelijk gering. Uit het onderzoek blijkt, dat slechts iets meer dan de helft van de respondenten aangeeft de UPO te raadplegen. Er is dus meer nodig om klanten wakker te schudden.

Wake up call door adviseur

Scildon heeft samen met Cmotions een korte scan ontwikkeld voor pensioenbewustzijn en -opbouw. Klanten kunnen deze scan eenvoudig invullen, met antwoord op vijf vragen kan hun profiel worden vastgesteld. Zij zien direct of ze in een risicogroep zitten en of actie nodig is. De adviseur kan klanten deze scan online aanbieden, vervolgens de pensioensituatie in kaart brengen en de financiële stabiliteit waarborgen. De adviseur krijgt zo de rol van financiële coach die zijn relaties langjarig begeleidt en initiatieven neemt om het financiële welzijn van klanten te vergroten. Risico’s worden zorgvuldig afgewogen en waar nodig afgedekt. Door tijdig te anticiperen op risico’s, kunnen ‘onvoorspelbare’ financiële tegenvallers worden voorkomen.

Reactie toevoegen

 
Lees meer over
Barbara van der Kolff in RvC Scildon

Barbara van der Kolff in RvC Scildon

Barbara van der Kolff (52) is benoemd tot lid van de Raad van Commissarissen van Scildon. Van der Kolff brengt een brede bestuurlijke ervaring, opgedaan in diverse...

Scildon: "ORV niet negeren in adviesgesprek hypotheek"

Scildon: "ORV niet negeren in adviesgesprek hypotheek"

Scildon raadt financieel adviseurs aan bij het hypotheektraject extra aandacht te besteden aan de overlijdensrisicoverzekering om claims te voorkomen. Een recent...

Scildon: pensioencommunicatie moet beter

Scildon: pensioencommunicatie moet beter

De beperkte interesse in pensioen heeft voor een deel te maken met de wijze waarop bijna altijd over pensioen wordt gecommuniceerd, zo betoogde Christina Bazán...

Kijk vaker door de bril van een klant

Kijk vaker door de bril van een klant

In de financiële dienstverlening worden steeds meer processen digitaal gemaakt en aan de klant beschikbaar gesteld. Dit zet druk op de positie van een adviseur,...

Robot nog lang geen adviseur

Robot nog lang geen adviseur

‘Omarm een robot, ga voor advies’. Dat was het motto van de VVP Dag van het Topadvies 2018. De deelnemers kregen tal van tips hoe ze als financieel...

Adviestip Jan Verstegen: zet de pet op van de klant

Adviestip Jan Verstegen: zet de pet op van de klant

"De klant kan een deel van het adviesproces zelfstandig uitvoeren, mits goed gefaciliteerd en met een duidelijk voordeel voor de klant. Digitaliseren is niet hetzelfde...