Economen voorspellen niets

BoomBustBoom

’De financiële crisis van de laatste jaren past in een lange traditie. Als je de geschiedenis kent, weet je dat mensen voortdurend in dezelfde valkuilen stappen, dat het gedrag van mensen niet is te veranderen, maar dat je systemen hier wel veel beter op kunt aanpassen en dat de modellen die economen hanteren voltrekt ontoereikend zijn. Sterker nog, volgens die modellen kunnen crises helemaal niet voorkomen.”

Dit zei Theo Kocken, hoogleraar risicomanagement aan de Vrije Universiteit van Amsterdam, bij de besloten vertoning van de documentaire Boom Bust Boom aan een aantal jonge talenten van ASR. De vertoning werd mede mogelijk gemaakt door de stichting New Financial Forum (www.newfinancialforum.nl). Eind vorig jaar vertoonde de stichting deze documentaire in Amsterdam. De documentaire is geschreven door Kocken en Terry Jones, een van de leden van het legendarische Monty Python. Met de documentaire willen de makers vooral laten zien dat mensen niets leren uit het verleden, dat economen voorspellingen doen terwijl ze dat totaal niet kunnen en dat de economie vooral een gedragswetenschap zou moeten zijn.

Kocken: “Door economie als gedragswetenschap te zien, kun je beter begrijpen hoe het systeem echt werkt en met dit begrip betere financiële systemen bouwen die meer rekening houden met het onvoorspelbare gedrag van mensen. Boom Bust Boom is een film over ons inherent instabiele economische klimaat en hoe menselijk gedrag bijdraagt aan het ontstaan van de financiële crisis. Het is cruciaal dat we begrijpen wat er is misgegaan en hoe we de negatieve gevolgen van een grote financiële crisis kunnen beperken.”

De documentaire maakt onder meer duidelijk dat mensen hetzelfde gedrag vertonen als apen, zo blijkt na jarenlang grondig onderzoek op Monkey Island voor de kust van Costa Rica. Op het eiland hebben de onderzoekers een apenmunt ingevoerd, de eerste niet-menselijke geldsoort. Apen blijken net zo irrationeel met geld en beloning om te gaan als mensen. Vandaar de conclusie van Kocken dat je vooral het systeem zal moeten veranderen om grote crises te helpen voorkomen. “Banken moeten weer kleiner worden en failliet kunnen gaan, het systeem moet zo worden ingericht dat extreme risico’s niet meer kunnen voorkomen, speculatie met reëel geld van burgers zou niet meer mogen voorkomen, toezichthouders moeten een nieuwe rol krijgen en het vak economie zou op een totaal andere wijze moeten worden gedoceerd. Daarom is het goed dat steeds meer studenten opstaan en ander onderwijs willen. Zij geloven hun docenten niet langer die zeggen dat een crisis in feite helemaal niet kan voorkomen op grond van hun eigen modellen.”

Volgens Kocken dragen discussies over de ins en outs van alle voorbije crises bij aan de verdere bewustwording. “We moeten leren inzien dat modellen de werkelijkheid niet kunnen voorspellen en dat diversiteit en flexibiliteit nodig zijn om nieuwe systemen te ontwerpen die extreme risico’s kunnen uitsluiten. Het zou vooral goed zijn dat economen en financiële dienstverleners durven erkennen dat we lang niet op alle vragen een antwoord hebben, maar dat dialoog en discussie ons verder helpen.”

Reactie toevoegen

 
Editie
Meer over
New Financial Bookshop voor frisdoeners in financiële sector

New Financial Bookshop voor frisdoeners in financiële sector

De stichting New Financial Forum heeft de New Financial Bookshop gelanceerd, een online boekwinkel met de boeken van de Ambassadeurs van het New Financial Forum....

Waardering centraal in zomereditie New Financial Magazine

Waardering centraal in zomereditie New Financial Magazine

Waardering. Dat is het thema van de zomereditie van het New Financial Magazine, een uitgave van de stichting New Financial Forum. Als er één ding...

Femke Bakker (Turien): "Cruciaal voor bedrijven om je MVO-beleid volledig te omarmen"

Femke Bakker (Turien): "Cruciaal voor bedrijven om je MVO-beleid volledig te omarmen"

“Ik ben er van overtuigd dat de ‘sustainable revolution’ zich verder doorzet en grote impact zal hebben op alle aspecten van bedrijfsvoering. Gezien...

Hypotheekgesprek gaat niet over hypotheek

Hypotheekgesprek gaat niet over hypotheek

Een hypotheekgesprek gaat niet over een hypotheek. De klant wil prettig wonen en leven. Ik word erg vrolijk van adviseurs die de emotie van een woningaankoop perfect...

Sessie: leren van ondernemerssuccessen én -valkuilen

Sessie: leren van ondernemerssuccessen én -valkuilen

'Winnen, verliezen, opstaan en weer doorgaan; de belangrijkste lessen voor (advies)ondernemers'. Onder deze titel organiseert de Stichting New Financial Forum op...

NFF: speciale ondernemerssessie voor adviesondernemers

NFF: speciale ondernemerssessie voor adviesondernemers

De Stichting New Financial Forum organiseert op 26 mei samen met ondernemers Jacqueline Zuidweg (Zuidweg & Partners en MKB Doorgaan), Ralph van Dam (Centraal...

Interactieve topsessie voor (advies)ondernemers

Interactieve topsessie voor (advies)ondernemers

De Stichting New Financial Forum organiseert op 26 mei samen met ondernemers Jacqueline Zuidweg (Zuidweg & Partners en MKB Doorstart), Ralph van Dam (Centraal...

Een nieuw geldsysteem dat werkt voor iedereen

Een nieuw geldsysteem dat werkt voor iedereen

"De economie zou een middel moeten zijn om onze levenskwaliteit, waarin ook ons sociaal welzijn en een leefbaar milieu vervat zijn, te verzekeren. Het lijkt er echter...

Drie sleutels voor een gelukkig makende werksfeer

Drie sleutels voor een gelukkig makende werksfeer

"Wat zien we over het hoofd als we over werk praten? Flexwerk, vast werk, productiviteitscijfers, leiderschap, burnout, levenslang leren: om de haverklap zijn er...

Adviseur Van den Hemel: "De basis van succes"

Adviseur Van den Hemel: "De basis van succes"

"Overweeg wat jij in je leven of in je organisatie echt wil. Met de juiste technieken kunnen jouw dromen, doelen, verwachtingen echt uitkomen. En als jouw dromen...