Het explosieve karakter van een energieopslagsysteem

(Uit katern Bijzondere en nieuwe risico's, VVP 2-2025) Het elektriciteitsnet raakt overvol. Op de capaciteitskaart van Netbeheer Nederland kleurt het grootste deel van Nederland donkerrood. Bedrijven komen steeds vaker op de wachtlijst voor een aansluiting op het stroomnetwerk. Ondernemers die daarmee te maken krijgen, zoeken de oplossing onder meer in energieopslagsystemen. Maar zo’n EOS is niet zonder risico’s, vertelt Mirjam van Helvoirt, senior risicodeskundige bij Avéro Achmea. “ik zie schades voorbijkomen van gebouwen waar hele gevels uitgeblazen zijn.”
“Bij energieopslagsystemen voor de zakelijke markt moet je denken aan lithiumhoudende accusystemen. Op zonnige dagen kun je een overschot aan opgewekte energie opslaan voor gebruik later, bijvoorbeeld tijdens nachtproductie. Met een slim systeem kun je bovendien terugleveren aan het net, als de vraag groter is dan het aanbod. Met een beetje geluk kan dat ook nog geld opleveren.”
Nieuwe markt nieuwe risico’s
“In Nederland is de markt nog relatief klein, maar in landen als Australië, die ver voorlopen, zie je de schademeldingen intussen toenemen. Onder de talloze leveranciers en installateurs van EOS-systemen ontstaat nu een soort cowboymarkt, vergelijkbaar met zonnepanelen in het begin. Er zijn heus goede leveranciers, maar ook partijen die puur willen verkopen en hun klanten niet adviseren over de risico’s. Onafhankelijke adviseurs kunnen daarin een rol spelen van onschatbare waarde, alleen al door te zorgen voor bewustwording bij hun relaties.”
“Bij een advies over EOS is het belangrijk om te kijken naar het “wat als het misgaat?” Bijvoorbeeld: Het systeem vliegt in brand. Daar is vooraf in het gunstigste geval al rekening mee gehouden, als het systeem bijvoorbeeld is opgesteld in een brandcompartiment dat ruim een uur brandveilig is. Maar in een systeem van 125kWh kan al een brand ontstaan die meer dan anderhalf uur aanhoudt. Wat als dan je hele gebouw van 5, 10 of misschien wel 20 miljoen euro afbrandt en je bedrijf een jaar dicht blijft? Waar blijven dan je klanten dan? Als die naar de concurrent gaan ben je ze kwijt. Daarom is het goed om hier van tevoren samen met de ondernemer over na te denken. En dit op te nemen in een bedrijfscontinuïteitsplan.”
Onvoldoende geïnformeerd
“Kenmerkend voor energieopslagsystemen is dat je, behalve brand, nog twee andere grote risico’s hebt: heftige explosies en veel toxische, giftige dampen die vrijkomen. Die zijn levensgevaarlijk voor medewerkers en omwonenden, maar ook voor de brandweer. Een EOS-brand is geen standaardbrand. Bij een thermal runaway stijgt de temperatuur in een batterijcel en komt een explosief gasmengsel vrij. Door de hitte ontstaat een kettingreactie van exploderende batterijcellen die zichzelf in stand houdt en niet te blussen is.”
“Ondernemers hebben onafhan kelijk advies over hun EOS hard nodig. Want er zijn veel factoren waar je rekening mee kunt houden. En waar adviseurs het verschil in kunnen maken. Op wat er in zo’n systeem gebeurt, zoals de software en interne beveiliging, hebben we geen invloed. Waar we wel invloed op hebben, is de locatie: waar plaats je het systeem? De beste plaats is altijd buiten, tenminste 10 meter uit de gevel. Als de EOS dichterbij staat, kan een een betonnen keerwand tussen de gevel en het systeem een oplossing zijn. Als een plek buiten het gebouw echt geen optie is, zorg dan binnen voor een heel goed brandwerend compartiment, pal tegen de buitengevel van het pand, zodat de brandweer er direct bij kan. Snelheid is enorm belangrijk, want als de kettingreactie eenmaal op gang komt is er geen houden meer aan. Zorg daarom naast rookdetectie ook voor temperatuur- en gas-detectie – met rechtstreekse doormel ding naar een particuliere alarmcentrale. In alle gevallen is het belangrijk dat de brandweer voor hun ‘aanvalsplan’ goed wordt geinformeerd over het type systeem en waar het staat.”
Goed advies draait om bewustwording
“Het is helemaal niet ingewikkeld om die ondernemer goed te adviseren bij de aanschaf van een EOS. Als adviseur zorg je vooral voor bewustwording van de risico’s. Vraag bijvoorbeeld naar het vermogen. Als dat richting de 100 kWh gaat: plaats het systeem buiten. Wat het lastig maakt, is dat er nog geen wet- en regelgeving is. In dat opzicht kan iedereen gewoon doen wat-ie wil. Er is al wel een richtlijn van de Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen. Die geeft een goed beeld van de risicobenadering en noodzakelijke maatregelen. We verwachten dat een EOS nog dit jaar wordt aangewezen als milieubelastende activiteit in het Besluit Activiteiten Leefomgeving. Maar dat zou niet de belangrijkste reden moeten zijn om je erin te verdiepen. Wat je wil is dat die ondernemer met al zijn goede plannen voor de toekomst niet getroffen wordt door een ramp die het einde kan worden van zijn bedrijf.”
Mirjam van Helvoirt: ‘Een kettingreactie van exploderende batterijcellen die niet te blussen is.’
Juiste handvatten voor adviseurs
“Een verkeerd geplaatst EOS kan ook gevolgen hebben voor acceptatie. Bij een bedrijf in de recreatiesector kwam een collega zo’n systeem tegen, geplaatst bij de nooduitgang. Als dat misgaat, gaat het ook meteen goed mis. Dus moest de al geïnstalleerde EOS vijf of zes meter verderop geplaatst worden, met een betonnen wand ertussen. Die extra kosten hadden voorkomen kunnen worden als er iemand vanuit een breder perspectief had meegedacht.”
“Wij proberen als verzekeraar onze adviseurs zo goed mogelijk te informeren, bijvoorbeeld met presentaties over preventiemaatregelen. Dat het verstandig is om bedrijfshulpverleners vertrouwd te maken met de aanwezigheid van een EOS en de juiste manier om zo’n systeem spanningsloos te maken in geval van nood. Zo krijgt de adviseur de juiste handvatten om zijn relaties goed te adviseren en hun risico’s te beperken. En specifieke casussen kunnen natuur lijk altijd aan ons voorgelegd worden; wij zijn er om onze adviseurs te helpen.”
Benieuwd welke nieuwe risico’s nog meer actueel zijn naast EOS? Scan de QR-code en ontdek het in de Nationale Risicomonitor 2025:
Reactie toevoegen
Meer over
Langdurig ziekteverzuim is een groeiend probleem
(Partner in kennis Nationale-Nederlanden in katern Advieskansen 2026 in VVP 4-2025) Het ziekteverzuim in nederland is in september en oktober 2025 weer gestegen...
De toekomst van advies is risicogestuurd
(Partner in kennis Avéro Achmea in katern Advieskansen 2026 in VVP 4-2025) Een ondernemer wil vooruit. Maar elke ambitie brengt risico’s met zich...
Rijksoverheid lanceert de ‘Phishkraam’
Het ministerie van Justitie en Veiligheid introduceert de Phishkraam, waar iedereen kan ervaren hoe cybercriminelen te werk gaan en op welke signalen men moet letten. Op...
(Uit VVP-special Verzekerd Wonen 2025) Verzekerd wonen is ook een goede woonverzekering. VVP schetst trends op dit gebied. Zo verdwijnt de herbouwwaardemeter en...
Vier aanbevelingen van het Verbond richting politiek
Het Verbond van Verzekeraars heeft eind november aan informateur Buma een brief gestuurd met aanbevelingen met betrekking tot een viertal belangrijke maatschappelijke...
Klimaatschade is een grote uitdaging
(Uit VVP-special Verzekerd Wonen 2025) “Beste verzekeraars, creëer een ‘inclusieve dekking’ met preventie als kernonderdeel van de polis.”...
Verbond juicht maatregelen toe om accubranden te voorkomen
Het Verbond van Verzekeraars juicht de voorzorgsmaatregelen toe die bedrijven met bezorgers nemen nu het aantal branden door fietsaccu’s toeneemt, aldus onderzoek...
VVP Ondernemersdag 2025 praktijktips Bas van der Veldt: meer verdienen in minder uren
VVP vraagt sprekers en kennispartners van de VVP Ondernemersdag op donderdagmiddag 25 september naar ondernemersuitdagingen en praktijktips. Dit keer Bas van der...
a.s.r. neemt HumanTotalCare over
A.s.r. heeft overeenstemming bereikt met Elechos en Stichting CbusineZ over de overname van hun gezamenlijk belang van 55 procent in HumanTouch Holding, de moedermaatschappij...
(Uit VVP-special Business Support 2025) De toekomst van preventie bij verzekeringen ligt in personalisatie en technologie. Dat meent tenminste ChatGPT. Wij vroegen...










