Lage rente meenemen of toch niet?

Michel Ligtlee: ‘Benader je klant, neem de achterdocht weg en ga in gesprek.’

(Michel Ligtlee, Vereniging Eigen Huis in VVP 5) Het lijkt erop dat iedereen nog moet wennen aan de nieuwe realiteit en niet voorbereid was op een snelle stijging van de hypotheekrente.

De afgelopen jaren hebben veel huizenbezitters kunnen profiteren van extreem lage hypotheekrentes. Door te verhuizen of de hypotheek over te sluiten hebben velen van hen een rente tussen de één en twee procent, die vaak nog jaren doorloopt. Sinds begin dit jaar is de gemiddelde hypotheekrente snel opgelopen. Huiseigenaren die verhuizen naar een volgende woning willen dan ook graag hun lage rente meeverhuizen naar de volgende woning. De meeste geldverstrekkers kennen ook een verhuisregeling of meeneemregeling. Als adviseur moet je op bijbehorende voorwaarden letten, af en toe wat puzzelen met op- en afslagen om op het juiste tarief uit te komen en wat langer wachten op het bindend aanbod omdat de processen niet op orde zijn. Zo let je op de termijnen waarbinnen de rente meegenomen kan worden, is de volgende hypotheek met of zonder NHG, etcetera. Het lijkt erop dat iedereen nog moet wennen aan de nieuwe realiteit en niet voorbereid was op een snelle stijging van de hypotheekrente.

Lastige keuze

Met een beetje goede wil en geduld komt het op dit moment in veel gevallen wel goed met het meenemen van de lage rente naar de volgende woning. Dit blijkt ook uit de vele reacties van adviseurs op onder andere LinkedIn, naar aanleiding van het bericht van Vereniging Eigen Huis over de verhuisregeling. In het bericht vragen wij aandacht voor de problemen, die kunnen ontstaan als de resterende termijn van de lage rente korter is dan tien jaar en er voor het verkrijgen van de nieuwe hypotheek voor dit leningdeel dus getoetst moet worden met de toetsrente van vijf procent. Als de klant al tegen zijn maximale leenruimte zit, kan dit problemen opleveren bij het meenemen van de lage hypotheekrente. Sterker nog, het kan zelfs noodzakelijk zijn om de lage rente op te geven om de hypotheek rond te krijgen! Wij zien dit al in concrete gevallen gebeuren tot grote frustratie van de adviseur en de klant.

In een situatie waarin een van onze leden nog 7,5 jaar te gaan heeft in zijn huidige rentevaste periode met een rente van een procent, krijgt hij de benodigde hypotheek niet rond als getoetst wordt met een rente van vijf procent. Door te kiezen voor de huidige tien jaar vaste rente van 3,5 procent (rente op moment van schrijven van dit artikel) krijgt hij de hypotheek wel rond. Het is buitengewoon lastig uit te leggen aan klanten dat een hypotheek met een hogere rente en een aanzienlijk hogere maandlast wel past en een hypotheek met de lage rente en dus ook lagere maandlast niet! Deze klant staat dus voor een lastige keuze. Heeft hij nog eigen geld om de hypotheek te verlagen, geeft hij zijn lage rente op, gaat de verhuizing nog door, enzovoort. Vraagstukken waar hij geen rekening mee heeft gehouden, omdat hij ervan uitgegaan is dat de lage rente meegenomen kan worden. De meeste klanten zullen deze verwachting ook hebben en als adviseur moet je dan uitleggen dat dat toch niet altijd mogelijk is. Nu kun je denken dat zijn toch uitzonderingssituaties. Maar is dat zo en blijft dat ook zo? Nu zal het nog incidenteel voor komen, maar wat gebeurt er al de rente verder stijgt en daardoor mogelijk ook de toetsrente stijgt, de leennormen per 1 januari strenger worden door stijgende vaste lasten en steeds meer klanten een resterende rentevaste periode korter dan tien jaar hebben? Wij verwachten dat steeds meer huiseigenaren met dit vraagstuk te maken gaan krijgen en teleurgesteld gaan worden.

Oplossing eenvoudig

De oplossing is wat ons betreft eenvoudig. Wij roepen geldverstrekkers op om op korte termijn mogelijkheden te bieden om de resterende rentevaste periode te verlengen naar een nieuwe periode van tien jaar of langer. Dat kan bijvoorbeeld door de rente te middelen met de dagrente of in plaats van een boete een bonus te berekenen en deze uit te smeren over de nieuwe looptijd. De lage contractrente vertegenwoordigt een waarde (bonus) en deze kan op dezelfde manier berekend worden als de boete bij oversluiten naar een lagere rente. Er zijn geldverstrekkers, waaronder ING, die al een oplossing bieden om de looptijd te verlengen. Geldverstrekkers merken op dit moment zelf ook in toenemende dat zij vragen ontvangen over de meeneemregeling en de mogelijke gevolgen.

Het aanpassen van de toetsrente door de toezichthouders is wat ons betreft niet de oplossing. Deze rente is in het leven geroepen om te toetsen of de hypotheeklasten over tien jaar nog steeds betaalbaar zijn als de klant kiest voor een rentevaste periode korter dan tien jaar. De betaalbaarheid van de hypotheek nu en in de toekomst is dan ook een belangrijk uitgangspunt. De oplossing voor het geschetste probleem moet en kan van de geldverstrekkers komen. Als het niet snel wordt opgelost, wordt een klein probleem, zoals we vaker in Nederland zien, vanzelf een groot probleem. Vereniging Eigen Huis is dan ook van mening dat geldverstrekkers er alles aan moeten doen om het voor klanten mogelijk te maken om de lage rente mee te nemen naar de volgende woning. In de tussentijd moeten adviseurs en klanten goed opletten met de verhuisregeling en bijbehorende voorwaarden om teleurstellingen te voorkomen.

Reactie toevoegen

 
Door aflossen minder zorgen om aflossingsvrije hypotheek

Door aflossen minder zorgen om aflossingsvrije hypotheek

Huiseigenaren maken zich minder vaak zorgen over hun aflossingsvrije hypotheek, blijkt uit onderzoek van Vereniging Eigen Huis. In 2018 maakte achttien procent zich...

Vereniging Eigen Huis tegen verplicht klimaatlabel

Vereniging Eigen Huis tegen verplicht klimaatlabel

Vereniging Eigen Huis is niet enthousiast over de invoering van een verplicht klimaatlabel, zoals vorige geopperd door de AFM. Eigen Huis:  "Het risico van...

Rechten en plichten VvE onvoldoende uitgelegd door makelaar en adviseur

Rechten en plichten VvE onvoldoende uitgelegd door makelaar en adviseur

"Professionals als makelaars en hypotheekadviseurs zouden de kopende partij meer kunnen voorlichten over de rechten en plichten die bij het wonen in een eigen appartement...

"NHG is verdienmodel voor het Rijk geworden"

"NHG is verdienmodel voor het Rijk geworden"

Vereniging Eigen Huis wil dat minister Kaag de premie voor een hypotheek met Nationale Hypotheekgarantie (NHG) volgend jaar verlaagt. Eigen Huis: "NHG heeft overvloedige...

"Koopwoning voor starters verder uit zicht door hoge indexatie"

"Koopwoning voor starters verder uit zicht door hoge indexatie"

De betaalbaarheidsgrens voor nieuwbouwwoningen stijgt volgend jaar van 355.000 naar 390.000 euro. Vereniging Eigen Huis vindt die grens veel te hoog en wil dat er...

NHG en vijf marktpartijen stoppen met pilot 'Duurhuur’

NHG en vijf marktpartijen stoppen met pilot 'Duurhuur’

De pilot ‘Duurhuur’, van NHG, Aegon, BLG Wonen, Florius, ING en Vereniging Eigen Huis is geen succes geworden en is beëindigd. Er was onvoldoende...

Eigen Huis ondersteunt petitie behoud ‘gratis’ WOZ-rechtshulp niet

Eigen Huis ondersteunt petitie behoud ‘gratis’ WOZ-rechtshulp niet

De Vereniging Rechtsbescherming Lokale Belastingen is een petitie gestart voor behoud van ‘gratis‘ WOZ-rechtshulp. Vereniging Eigen Huis ondersteunt...

"Bieden zonder ontbindende voorwaarden risicovol"

"Bieden zonder ontbindende voorwaarden risicovol"

Vereniging Eigen Huis adviseert om zonder financieringsgarantie geen zaken te doen op de woningmarkt. Uit onderzoek van Makelaarsland blijkt dat een meerderheid...

Eigen woning niet naar box 3

Eigen woning niet naar box 3

Het kabinet is niet van plan de eigen woning naar box 3 te verplaatsen. Staatssecretaris Van Rij schrijft in antwoord op Kamervragen: "Gelet op de ontwikkeling van...

“Meer financiële hulp nodig bij verplichte aanschaf warmtepomp”

“Meer financiële hulp nodig bij verplichte aanschaf warmtepomp”

Het kabinet moet ervoor zorgen dat straks alle huiseigenaren een hybride warmtepomp kunnen betalen. Dat zegt Vereniging Eigen Huis in reactie op plannen van de regering....