AFM en DNB: "Verruiming leennormen voor huizenkopers onwenselijk"

Een verruiming van de leennormen voor mensen die een huis willen kopen kan volgens AFM en DNB leiden tot hogere biedingen en hogere schulden bij kopers (vooral starters) en daarmee tot hogere risico’s voor huishoudens en financiële instellingen. Bovendien zou een versoepeling van de normen de huizenprijzen verder opdrijven. Een verruiming is daarom onwenselijk, vinden de toezichthouders op basis van cijfers in hun nieuwe jaarlijkse monitor over hypothecaire leennormen en financiële stabiliteit.
De monitor is opgesteld op verzoek van de minister van Financiën en beoogt inzicht te geven in de risico’s van kredietverlening, zodat financiële stabiliteit nadrukkelijker wordt betrokken bij het vaststellen van de leennormen. Tegelijkertijd publiceert het Centraal Planbureau (CPB) een monitor waarin gekeken is naar de relatie tussen leennormen en de toegankelijkheid van de koopwoningmarkt.
AFM en DNB: "Om de problemen op de woningmarkt aan te pakken en de risico’s voor de financiële stabiliteit te verkleinen is een brede mix van beleidsmaatregelen nodig: afbouw van fiscale stimulering van het eigenwoningbezit en uitbreiding van het woningaanbod. Beide elementen kunnen bijdragen aan het beperken van schuldopbouw en stabiliteitsrisico’s."
LTV
AFM en DNB: "Waar een verruiming van de normen onwenselijk is, is een eventuele verlaging van de LTV (Loan-to-Value)-limiet op dit moment ook geen goed plan, ook al heeft Nederland in vergelijking met andere landen een hoge LTV-limiet. Een verlaging van die limiet beperkt weliswaar de risico’s voor de financiële stabiliteit, maar zou het nu vooral voor starters nog moeilijker maken om een koopwoning te bemachtigen. In een toekomstige, meer evenwichtige woningmarkt met ook een beter functionerende huurmarkt, geldt dat probleem voor starters minder en is een lagere LTV-limiet belangrijk om de financiële stabiliteit te bevorderen."
Cijfers uit de monitor
Uit de monitor blijkt dat huizenprijzen sinds medio 2023 met 21 procent zijn gestegen, harder dan de inkomens, die in die periode veertien procent stegen.
Het aandeel woningtransacties waarbij de vraagprijs werd overboden bedroeg in 2025 bijna 75 procent.
De totale hypotheekschuld ten opzichte van de omvang van onze economie ligt net onder de 80 procent, wat hoog is vergeleken met de eurozone (circa 50 procent).
De gemiddelde LTV van hypotheken ligt net boven de 50 procent; acht procent van de hypotheken heeft een LTV hoger dan 90 procent. Bij starters sluit meer dan de helft een lening af met een LTV boven de 90 procent.
Starters benutten gemiddeld 92 procent van hun maximale LTI; doorstromers 83 procent.
Herfinancieringsrisico’s zijn op korte termijn beperkt door lange rentevaste periodes, maar door recente rentestijgingen krijgen huishoudens die hun rente moeten herzien vaak te maken met hogere lasten.
Het aandeel aflossingsvrije leningen daalt, maar vormt nog bijna 40 procent van de hypotheekschuld. Deze leningen hebben doorgaans een lage LTV, maar zijn in andere opzichten risicovoller.
Kredietrisico’s voor banken blijven laag (0,8 procent niet-presterende leningen), maar het aandeel hypothecaire leningen dat als meer risicovol is bestempeld is recent toegenomen door aanscherpingen die banken hebben doorgevoerd in de risicobeheersing van aflossingsvrije leningen.
Reactie toevoegen
Reacties
Milko Berghout - MB Finance 14 april 2026
Trek fiscaliteit los van aflosregels. Bijv. Renteaftrek neemt lineair af over de lening in 30 jaar. Duur lening max 40 jaar. Max 50% aflosvrij, rest annuïtair of lineair aflossen. Met name starters betalen nu de rekening, worden via het systeem van Move tegen elkaar opgedreven en hebben door de hoge aflos eisen hoge lasten, terwijl ze aan het begin van hun leven staan, zeker met kinderen de duurste periode van hun leven. Advisering meer individueel maatwerk.
Berend Tooms - Tooms Beheer 6 maart 2026
Verruimen leennormen staat gelijk aan vraagprijsopdrijven en leidt tot (nog) grotere financiële risico’s. De huizenmarkt kantelt vast wel binnen een jaar of 10. “Huis onder water” staat nog steeds in de Dikke Van Dale.
Meer over
Vertrouwen in financiële sector toegenomen
Het vertrouwen van Nederlandse huishoudens in de financiële sector is het afgelopen jaar toegenomen. Dat blijkt uit de jaarlijkse vertrouwensmeting van De Nederlandsche...
Jos Heuvelman koninklijk onderscheiden
AFM-bestuurder Jos Heuvelman is benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau. Hij kreeg de Koninklijke onderscheiding opgespeld door Hans Vijlbrief, minister...
Geen aanvullende afspraken aflossingsvrij
Het kabinet vindt aanvullende afspraken in het dossier aflossingsvrij niet nodig. Minister Boekholt in antwoord op Kamervragen: "Wij onderschrijven het belang van...
Hypotheekbeleid vraagt steeds vaker om bijstelling
Politiek Den Haag richt zich met betrekking tot hypotheekregels steeds vaker op het aanpassen van eerder ingevoerd beleid. Dat blijkt uit een analyse door De Hypotheekshop...
Overwaarde uitdaging bij relatiebreuk
Een flinke overwaarde is prettig, ook als je uit elkaar gaat. Toch maakt die overwaarde het ook moeilijkerom in de woning te blijven. Van Bruggen: "Hoe hoger de...
(Blog door Sandra Motiram, DaMo Hypotheken) Een hypotheek vertelt wat je kunt lenen. Maar vertelt die ook of de woning echt bij je past? Laten we daarom vaker spreken...
AFM en AMF: vijf randvoorwaarden voor effectief toezicht op EU-niveau
De AFM en de Franse toezichthouder AMF steunen de voorstellen van de Europese Commissie om met het Kapitaalmarktintegratie en Toezichtcentralisatiepakket (KTP) de...
AFM: richt keuzeomgevingen embedded verzekeringen zorgvuldiger in
De AFM roept aanbieders en platforms na een onderzoek op hun keuzeomgevingen embedded verzekeringen zorgvuldig in te richten. "Sterke sturing in keuzeomgevingen...
AFM: uitvoeringswet AI-verordening vraagt om aanpassingen voor effectief toezicht
De Uitvoeringswet AI-verordening is in de basis uitvoerbaar, maar vraagt op onderdelen aanpassingen voor effectief toezicht, met name in de verdeling van toezichttaken...
Beleggingskeuze onvoldoende benut
Vooral jonge deelnemers in premieovereenkomsten blijven achter bij het maken van beleggingskeuzes. Terwijl zij juist nog een lange beleggingshorizon hebben. Dat...










