Machine learning mag bij vaststellen doel en aard zakelijke relatie

Witwassen via Pixabay

Machine learning mag woren gebruikt om binnen het ‘regular user profile’ doel en beoogde aard van de zakelijke relatie vast te stellen. Aldus het College van Beroep voor het bedrijfsleven in hoger beroep in een zaak waarin bunq een aanwijzing van DNB aanvocht.

Het college is van oordeel dat DNB “niet duidelijk heeft gemaakt waarom de door bunq via data-analyse en statistisch onderzoek verkregen informatie ontoereikend is om voor particuliere klanten die een betaalrekening willen openen en die vallen binnen het ‘regular user profile’ het doel en de beoogde aard van de zakelijke relatie vast te stellen. Op de zitting van het College heeft bunq in aanvulling op en ter toelichting van haar werkwijze uiteengezet dat bunq bij het (digitaal) openen van een betaalrekening via de app, waartoe de particulier onder meer persoonsgegevens moet verstrekken, al veel informatie genereert over de particulier. Op basis van die informatie beoordeelt bunq aan de hand van de toelatingseisen zoals weergegeven in haar ‘Acceptance policy’ van 13 mei 2019 of de particuliere klant wordt geaccepteerd, geweigerd of dat er nadere vragen worden gesteld. Aan nieuw geaccepteerde particuliere klanten die binnen het ‘regular user profile’ vallen kent bunq dat profiel toe, met als ‘account purpose’ ‘standard payment account’.

“Bunq heeft dat ‘regular user profile’ vastgesteld op basis van een analyse van data van haar legitieme particuliere klanten en het gebruik van de betaalrekening door particuliere klanten. Daarbij gaat het om particuliere klanten tussen de achttien en 60 jaar met als land van verblijf Nederland, België, Duitsland, Oostenrijk, Italië, Spanje of Frankrijk, die de rekening gebruiken als ‘standard payment account’, met een maandelijks uitgaand transactievolume van 10.000 euro, een maximum saldo van 10.000 euro en een maandelijks aantal betalingen tot 150. Bunq heeft onweersproken aangevoerd dat statistisch gezien een overgrote meerderheid van haar particuliere klanten binnen dit profiel valt en de betaalrekening op vergelijkbare wijze gebruikt, terwijl zij op basis van statistisch onderzoek heeft vastgesteld dat de kans op fraude bij deze klanten kleiner is dan klanten die niet binnen dat profiel vallen en aan wie zij om die reden ook een hoger risico toekent. Op de zitting van het College heeft bunq bovendien nog benadrukt dat de ‘standard payment account’ een tamelijk beperkte rekening is waarmee onder meer geen internationale transacties (buiten de Europese Unie) kunnen worden gedaan. Dat, zoals de rechtbank DNB volgend heeft overwogen, het toekennen van een ‘standard payment account’ niettemin op een beredeneerde aanname berust, maakt op zich zelf genomen niet duidelijk waarom bunq op basis van deze informatie niet in staat was eventuele risico’s die de dienstverlening aan de particuliere klanten die vallen binnen het ‘regular user profile’ oplevert, in te schatten. Dat bunq in het ‘purpose and nature-document’ naast een ‘standard payment account’ ook een ‘secundary payment account’ en een ‘savings account’ noemt, neemt niet weg dat statistisch gezien een overgrote meerderheid van haar particuliere klanten binnen het ‘regular user profile’ valt en de betaalrekening op vergelijkbare wijze gebruikt en zij op grond daarvan het doel en de beoogde aard van de zakelijke relatie vaststelt als ‘standard payment account’. Het College deelt dan ook niet het oordeel van de rechtbank dat bunq het doel en de beoogde aard van de zakelijke relatie pas vaststelt aan de hand van het transactiegedrag ná het aangaan van de relatie. Daaraan doet dus niet af dat bunq ná het toekennen van het ‘regular user profile’ vervolgens mede aan de hand van het transactiegedrag monitort of dat profiel bijstelling behoeft en zo nodig aanvullende vragen stelt”.

Ali Niknam, oprichter en CEO van bunq: “Wij pleiten al jaren voor een antiwitwasbeleid dat moderne technologie, zoals kunstmatige intelligentie, gebruikt om risico’s efficiënter aan te pakken. Waar DNB stond op het toepassen van eenzijdige zelfrapportage van rekeninghouders - een systeem dat rust op de eerlijkheid van witwassers - pleit bunq voor het gebruik van onder andere machine learning om witwaspraktijken tegen te gaan. Vandaag hebben wij gelijk gekregen.”

Reactie toevoegen

 
Meer over
AFM-boete van 94.000 euro voor Zwaan Finance

AFM-boete van 94.000 euro voor Zwaan Finance

De AFM heeft een boete van 94.000 euro opgelegd aan Zwaan Finance uit Lisse.  Het bedrijf heeft tussen juli 2018 en oktober 2022 als beheerder van zeven beleggingsinstellingen...

Klantonderzoek politiek prominente personen meer afgestemd op de risico’s

Klantonderzoek politiek prominente personen meer afgestemd op de risico’s

Banken gaan de diepgang van het klantonderzoek bij politiek prominente personen meer richten op de daadwerkelijke risico’s van de individuele klant. Dat is...

Wwft en discriminatie: Kaag tegen inzetten mystery guests

Wwft en discriminatie: Kaag tegen inzetten mystery guests

Minister Kaag van Financiën ontraadt de motie van Stephan van Baarle (DENK) om mystery guests "in te zetten bij banken om de discriminatie bij besluiten die...

Poortwachters: voorstellen om aanpak witwassen fors te verbeteren

Poortwachters: voorstellen om aanpak witwassen fors te verbeteren

Een nationaal coördinator vanuit de overheid, informatiedeling tussen poortwachters in de keten en een onderling waarschuwingssysteem om criminelen te weren....

Rijbewijs niet accepteren als geldig identificatiemiddel mag

Rijbewijs niet accepteren als geldig identificatiemiddel mag

(Kifid-uitspraak GC 2023-0690) De Geschillencommissie oordeelt dat de bank van de consument mocht verlangen dat hij zich bij de aanvraag van een bankspaarrekening...

Eerste Nederlandse bank met cashback

Eerste Nederlandse bank met cashback

bunq is sinds woensdag de eerste Nederlandse bank met cashback. De neobank geeft haar Easy Money en Easy Green gebruikers één procent terug op alle...

"Minder klantimpact door NVB-standaarden voor risicogebaseerd witwasonderzoek"

"Minder klantimpact door NVB-standaarden voor risicogebaseerd witwasonderzoek"

De NVB is gekomen met een vijftal standaarden die heldere uitgangspunten bieden voor banken om hun rol als poortwachter proportioneel en met focus op de echte risico’s...

bunq doneert aan Next Level voor meer diversiteit in de techsector

bunq doneert aan Next Level voor meer diversiteit in de techsector

bunq doneert 100.000 euro aan Next Level, een non-profit samenweking tussen bunq en ondernemers achter CapitalT, Tomtom en Mediamonks voor meer diversiteit in de...

Bunq: jongeren leven duurzamer dan een jaar geleden

Bunq: jongeren leven duurzamer dan een jaar geleden

Ondanks de gestegen energiekosten en torenhoge inflatie, zegt 69 procent van alle Nederlanders tussen de 18 en 42 jaar duurzamer te leven dan een jaar geleden. Dit...

Wereld barst van zaken die eenvoudiger kunnen

Wereld barst van zaken die eenvoudiger kunnen

(Uit VVP 06-2022) “Innovatie gebeurt nooit zomaar uit het niets”, aldus CEO Ali Niknam van bunq. Volgens Niknam “barst de wereld van dingen die...