Machine learning mag bij vaststellen doel en aard zakelijke relatie

Machine learning mag woren gebruikt om binnen het ‘regular user profile’ doel en beoogde aard van de zakelijke relatie vast te stellen. Aldus het College van Beroep voor het bedrijfsleven in hoger beroep in een zaak waarin bunq een aanwijzing van DNB aanvocht.
Het college is van oordeel dat DNB “niet duidelijk heeft gemaakt waarom de door bunq via data-analyse en statistisch onderzoek verkregen informatie ontoereikend is om voor particuliere klanten die een betaalrekening willen openen en die vallen binnen het ‘regular user profile’ het doel en de beoogde aard van de zakelijke relatie vast te stellen. Op de zitting van het College heeft bunq in aanvulling op en ter toelichting van haar werkwijze uiteengezet dat bunq bij het (digitaal) openen van een betaalrekening via de app, waartoe de particulier onder meer persoonsgegevens moet verstrekken, al veel informatie genereert over de particulier. Op basis van die informatie beoordeelt bunq aan de hand van de toelatingseisen zoals weergegeven in haar ‘Acceptance policy’ van 13 mei 2019 of de particuliere klant wordt geaccepteerd, geweigerd of dat er nadere vragen worden gesteld. Aan nieuw geaccepteerde particuliere klanten die binnen het ‘regular user profile’ vallen kent bunq dat profiel toe, met als ‘account purpose’ ‘standard payment account’.
“Bunq heeft dat ‘regular user profile’ vastgesteld op basis van een analyse van data van haar legitieme particuliere klanten en het gebruik van de betaalrekening door particuliere klanten. Daarbij gaat het om particuliere klanten tussen de achttien en 60 jaar met als land van verblijf Nederland, België, Duitsland, Oostenrijk, Italië, Spanje of Frankrijk, die de rekening gebruiken als ‘standard payment account’, met een maandelijks uitgaand transactievolume van 10.000 euro, een maximum saldo van 10.000 euro en een maandelijks aantal betalingen tot 150. Bunq heeft onweersproken aangevoerd dat statistisch gezien een overgrote meerderheid van haar particuliere klanten binnen dit profiel valt en de betaalrekening op vergelijkbare wijze gebruikt, terwijl zij op basis van statistisch onderzoek heeft vastgesteld dat de kans op fraude bij deze klanten kleiner is dan klanten die niet binnen dat profiel vallen en aan wie zij om die reden ook een hoger risico toekent. Op de zitting van het College heeft bunq bovendien nog benadrukt dat de ‘standard payment account’ een tamelijk beperkte rekening is waarmee onder meer geen internationale transacties (buiten de Europese Unie) kunnen worden gedaan. Dat, zoals de rechtbank DNB volgend heeft overwogen, het toekennen van een ‘standard payment account’ niettemin op een beredeneerde aanname berust, maakt op zich zelf genomen niet duidelijk waarom bunq op basis van deze informatie niet in staat was eventuele risico’s die de dienstverlening aan de particuliere klanten die vallen binnen het ‘regular user profile’ oplevert, in te schatten. Dat bunq in het ‘purpose and nature-document’ naast een ‘standard payment account’ ook een ‘secundary payment account’ en een ‘savings account’ noemt, neemt niet weg dat statistisch gezien een overgrote meerderheid van haar particuliere klanten binnen het ‘regular user profile’ valt en de betaalrekening op vergelijkbare wijze gebruikt en zij op grond daarvan het doel en de beoogde aard van de zakelijke relatie vaststelt als ‘standard payment account’. Het College deelt dan ook niet het oordeel van de rechtbank dat bunq het doel en de beoogde aard van de zakelijke relatie pas vaststelt aan de hand van het transactiegedrag ná het aangaan van de relatie. Daaraan doet dus niet af dat bunq ná het toekennen van het ‘regular user profile’ vervolgens mede aan de hand van het transactiegedrag monitort of dat profiel bijstelling behoeft en zo nodig aanvullende vragen stelt”.
Ali Niknam, oprichter en CEO van bunq: “Wij pleiten al jaren voor een antiwitwasbeleid dat moderne technologie, zoals kunstmatige intelligentie, gebruikt om risico’s efficiënter aan te pakken. Waar DNB stond op het toepassen van eenzijdige zelfrapportage van rekeninghouders - een systeem dat rust op de eerlijkheid van witwassers - pleit bunq voor het gebruik van onder andere machine learning om witwaspraktijken tegen te gaan. Vandaag hebben wij gelijk gekregen.”
Reactie toevoegen
Meer over
bunq en Blockrise lanceren Bitcoin-bankrekening
Blockrise biedt volgens eigen zeggen als eerste Bitcoin-platform gebruikers een volledige bankrekening die onder bescherming van het Nederlandse depositogarantiestelsel...
Commissie van Beroep: bij bankhelpdeskfraude niet snel sprake van grof nalatig handelen
(Kifid-uitspraak CvB 2026-0022) "Van grof nalatig handelen is pas sprake als een consument zich bewust is van het feit dat hij slachtoffer dreigt te worden...
Handelvolume bunq Crypto breekt door grens honderd miljoen euro
Eén jaar na de lancering van bunq Crypto is het totale handelsvolume op het platform de honderd miljoen euro gepasseerd, verdeeld over ruim vijfhonderdduizend...
Adfiz: PEP-lijst voor financieel adviseurs
Adfiz heeft een lijst samengesteld met PEP-functies en bijbehorende namen om financieel adviseurs te helpen te voldoen aan de Wwft-screeningsplicht. De lijst...
"Geef ook verzekeraars toegang tot BRP"
"Wij vinden dat ook andere Wwft-poortwachters, zoals verzekeraars, toegang zouden moeten krijgen tot de Basisregistratie Personen." Aldus het Verbond van Verzekeraars...
Helft Nederlanders vraagt AI om financieel advies
55 procent van alle Nederlanders vraagt financieel advies aan AI. Onder jongeren bedraagt dit zelfs 76 procent van alle ondervraagden. Dit blijkt uit het AI in Finance...
Witwascontroles hypotheekbranche onnodig belastend voor consument
De Hypotheekshop pleit bij witwascontroles voor een uniforme, proportionele en uitlegbare werkwijze in de hele keten. Zo kan witwassen effectief worden bestreden,...
Anti-witwasaanpak: gevolgen groot, opbrengsten onbekend
Uit onderzoek van de Algemene Rekenkamer blijkt dat van een effectieve en risicogebaseerde anti-witwasaanpak onvoldoende sprake is. De Algemene Rekenkamer:...
AFM Marktmonitor 2026: periodieke Wwft-uitvraag keert terug
De AFM start vanaf 9 februari met de Marktmonitor 2026 (MMAB), zo laat Adfiz weten. "Voor de meeste adviseurs is de vragenlijst nagenoeg gelijk aan vorig jaar, maar...
DNB: "Meer maatwerk mogelijk bij proportionele toepassing Wwft"
Op basis van een verkenning ziet DNB mogelijkheden om een meer proportionele toepassing van de Wwft te bevorderen. Cruciale factoren hierbij zijn het versterken...








