Verbond: afschaffing IVA is riskant

1. 27 februari 2026
2. 0 reacties

"Bij nadere beschouwing is de afschaffing van de IVA een riskante ingreep", aldus Daan Schmitz, beleidsadviseur bij het Verbond van Verzekeraars. Volgens Schmitz ondermijnt het afschaffen van de IVA juist de effectiviteit van re-integratie. Bovendien tast het ook nog eens de zekerheid voor duurzaam arbeidsongeschikten aan. Het risico dat verzekeraars zich terugtrekken uit de WGA-ERD-markt noemt hij reëel.

Schmitz zegt onder meer dat een goed functionerend arbeidsongeschiktheidsstelsel onderscheid moet maken tussen mensen mét herstelperspectief en mensen bij wie dat perspectief ontbreekt. “De IVA vervult daarin een essentiële rol door de groep werknemers zonder reëel re-integratieperspectief af te bakenen. Dit zorgt er namelijk voor dat re-integratie-inspanningen zijn gericht op de groep waar ze ook effect kunnen hebben, terwijl mensen zonder herstelperspectief inkomenszekerheid wordt geboden. Bij het afschaffen van de IVA vervaagt dit onderscheid." 

Daarnaast verliest premiedifferentiatie bij het afschaffen van de IVA zijn legitimatie. “Die differentiatie is bedoeld om werkgevers te prikkelen tot preventie en re-integratie als deze daadwerkelijk verschil kunnen maken. Maar bij een groep zonder re-integratiekansen werkt die prikkel niet en wordt het draagvlak voor het instrument als geheel aangetast.”

Een overgang van de IVA naar de WGA leidt bovendien alleen maar tot meer complexiteit en onzekerheid.

Schmitz ziet dan ook meer in het slimmer organiseren van de uitvoering. “Er zijn diverse maatregelen die relatief snel kunnen worden gerealiseerd en die effectief bijdragen aan het verlagen van de werkdruk bij het UWV. Daarnaast kunnen bedrijfsartsen en verzekeringsartsen nauwer gaan samenwerken. En als we komen tot een gerichte taakherschikking en een vereenvoudiging van het maatmanloon en het WIA-dagloon, dan kunnen de uitvoeringslasten zelfs substantieel worden verlaagd.”

Tevens kan het aantal herbeoordelingen fors worden beperkt door strengere eisen te stellen aan herbeoordelingsaanvragen. Bijvoorbeeld door deze alleen toe te staan bij een aantoonbaar gewijzigde (medische) situatie. “Ook financiële prikkels kunnen een overweging waard zijn. 

Volgens Schmitz is er in de WIA-wetgeving bewust gekozen een heldere rolverdeling: private prikkels waar activering mogelijk is en publieke verantwoordelijkheid waar dat perspectief ontbreekt. “Het afschaffen van de IVA doorbreekt die scheidslijn, maakt risico’s minder voorspelbaar en zet de private verzekerbaarheid van arbeidsongeschiktheid onder druk. Daarmee wordt het voor verzekeraars steeds lastiger om binnen het hybride stelsel aantoonbare meerwaarde te bieden.”

Schmitz noemt het risico reëel dat verzekeraars zich in zo’n scenario terugtrekken uit de WGA-ERD-markt. “Dat betekent dat werkgevers in de praktijk alleen nog kunnen kiezen tussen volledig eigenrisicodragerschap of een terugkeer naar het UWV. De druk op de uitvoering bij het UWV wordt daarmee alleen maar nog groter. Wij snappen als geen ander dat een effectief, betaalbaar en rechtvaardig arbeidsongeschiktheidsstelsel vraagt om scherpe keuzes. Het expliciete onderscheid dat de IVA aanbrengt tussen mensen met en zonder re-integratieperspectief is eerder een noodzakelijke voorwaarde dan een probleem. Maar als dat onderscheid wordt losgelaten om uitvoeringsproblemen op te lossen, dan ontstaat het risico dat het stelsel minder activerend en minder voorspelbaar wordt. En dat kan niet de bedoeling zijn, toch?”

Reactie toevoegen

Naam

E-mailadres

Reactie

Organisatie

Telefoonnummer

VVPVIP HypothekenVVP Innovatie PlatformVIP SchadeVVP Twitter

Toevoegen 

Meer over

• Daan Schmitz

Abonnement aanvragen