Wet arbeidsmarkt in balans slechts in beperkte mate effectief

Evaluatie laat zien dat een groot deel van de beoogde effecten van de maatregelen van de Wet arbeidsmarkt in balans (Wab) ab niet of slechts in beperkte mate heeft plaatsgevonden. De onderzoekers: "Daarbij zien we dat een aantal maatregelen, te weten de uitbreiding van de ketenbepaling, de verplichting van gelijke arbeidsvoorwaarden voor payrollwerknemers, en de invoering van de WW-premiedifferentiatie, wat meer effect lijken te sorteren, al is dit ook redelijk beperkt."
De onderzoekers wijzen er op dat "een groot deel van de wijzigingen relatief klein was vergeleken met eerdere wijzigingen en andere factoren. De wijzigingen waren daardoor ook onbekend bij werkgevers en werknemers. Bekendheid met maatregelen is een belangrijke voorwaarde voor de werking, zeker op het gebied van arbeidsrecht, dat veelal onderling tussen werkgever en werknemer moet worden opgepakt. Daarbij komt ook dat sommige effecten veel langer de tijd nodig hebben om daadwerkelijk effect te sorteren. Sommige maatregelen die nu nog wat minder bekend zijn, kunnen dat in de komende jaren wel meer worden, waardoor ook de kans op een effect toeneemt".
Verder: "De rationale van de wet is vrijwel volledig gestoeld op (micro-)economische theorieën van prikkelwerking van kosten- en risicoverschillen tussen contracten. Hoewel we zien dat zeker een deel van de werkgevers hierop reageert, moeten we ook constateren dat andere factoren belangrijker zijn in de afwegingen van werkgevers. We zien duidelijke verschillen tussen sectoren, die niet alleen maar worden verklaard door de aard van het werk, maar waar ook zeker een cultureel en organisatorisch aspect aan zit. De vraag is in hoeverre de Wab een effect heeft gehad op deze aspecten.
"Contextfactoren zoals conjunctuur en arbeidsmarktkrapte zorgen er niet alleen voor dat de effecten beperkt blijven, maar ook dat ze lastig te onderscheiden zijn. Het effect van maatregelen losweken van andere invloeden is complex, zeker wanneer maatregelen voor iedereen op hetzelfde moment gaan gelden."
Financieel dienstverleners
Minister Vijlbrief van SZW noemt in zijn reactie "de bevindingen uit de evaluatie van de Wab zinvol om mee te nemen bij het vervolg van de (behandeling van) het arbeidsmarktpakket".
Hij schrijft onder meer: "De evaluatie maakt duidelijk dat betere communicatiestrategie kan helpen bij het behalen van de gewenste resultaten bij een wetswijziging. De effectiviteit van communicatie is waarschijnlijk hoger als deze gerichter wordt toegespitst. Een goede campagne in de toekomst over arbeidsmarktwetgeving zou zich kunnen richten op sectoren waar nu veel flexkrachten actief zijn en op organisaties die bij kleine werkgevers en werknemers een goed netwerk hebben. Hiervoor wordt in de toekomst beter de samenwerking gezocht met sociale partners. Hierbij kan ook gekeken worden naar manieren om kleine werkgevers beter te bereiken via de ondersteuning die zij al hebben (bijvoorbeeld de KvK, maar ook brancheorganisaties en financieel dienstverleners)."
Reactie toevoegen
Meer over
MELD JE AAN! VVP-event Inkomen 2026
MELD JE AAN! VVP organiseert woensdagmiddag 1 juli bij AFAS in Leusden haar jaarlijkse kennisevent Inkomen. Met als vertrouwde sprekers Janthony Wielink (Enkwest)...
UWV: grote uitvoeringsrisico's bij Wpc
UWV is in haar uitvoeringstoets kritisch op het conceptwetsvoorstel personeelsbehoud bij crisis (Wpc). “De eerlijkheid gebiedt ons bij u aan te geven”,...
Regeling voor kwijtschelden WIA-voorschotten in consultatie
Zieke werknemers hoeven het voorschot dat ze krijgen in afwachting van hun beoordeling voor een arbeidsongeschiktheidsuitkering niet terug te betalen als later...
Latere inwerkingtreding wetsvoorstel Compensatieregeling LAO
Het wetsvoorstel om de Compensatieregeling transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid tot kleine werkgevers te beperken, treedt later in werking dan...
Ondersteuning van werkgevers om personeel in tijden van crisis te behouden
In een toekomstige crisissituatie zoals uitval van vitale infrastructuur, een pandemie of uitzonderlijke weersomstandigheden krijgen werkgevers meer mogelijkheden...
AO-risico nog altijd zwaar onderschat
(Uit VVP 1-2026) “Mensen realiseren zich onvoldoende hoe groot de impact van arbeidsongeschiktheid op hun financiële situatie kan zijn. Als belangrijkste...
Beter een half ei dan een lege dop
(Annemieke Postema, AOVdokter en RADI AOV, in Ken je vak! VVP 1-2026) Hoe het ook verder gaat met de BAZ, het is raadzaam voor ondernemers ‘met een vlekje’...
Ziek? Dat gebeurt hier niet hoor
(Angelo Wiegmans, Bedrijf Plus, in Ken je vak! VVP 1-2026) Uit recent SEO-onderzoek blijkt dat gemiddeld ongeveer 60 procent van de werkgevers een verzuimverzekering...
(Jos Besselink, WijZijnLoek, in Ken je vak! VVP 1-2026) Sinds kort geef ik AOV-opleidingen. Ik vind dat waardevol werk, omdat het AOV-vak veel belangrijker is...
RvS kritisch op wetsvoorstel wijzigen re-integratieverplichtingen in tweede ziektejaar
Het voorstel van wet wijzigen van de re-integratieverplichtingen in het tweede ziektejaar is door het kabinet in nauwelijks gewijzigde vorm doorgezet ondanks bezwaren...










