OCTAS-rapport is pas het begin

(Angelo Wiegmans, BedrijfPlus, in Ken je vak! VVP 2-2024) De varianten in het 29 februari verschenen OCTAS-rapport roepen soms vragen op. Sommige varianten kunnen nog verder doordacht worden. Een eerste impressie.
In de variant ‘Huidig stelsel beter’ worden aanbevelingen gedaan om het huidige stelsel te verbeteren. De WIA gaat naar één uitkeringsregime in plaats van de huidige IVA en WGA met alle subregelingen. De WIA blijft een inkomensverzekering; het procentuele verlies aan verdiencapaciteit staat centraal. De arbeidsongeschiktheidsdrempel voor de WIA wordt verlaagd van 35 naar 25 procent verlies aan verdiencapaciteit. De arbeidsdeskundige krijgt meer ruimte om geschikte functies te zoeken.
Wie gaat dit allemaal betalen en blijft het hybride stelsel daardoor wel in stand? OCTAS geeft wel aan dat het stelsel in stand kan blijven, het is maar zeer de vraag of dit aantrekkelijk blijft voor de markt. Nu wordt een deel van de uitkeringen betaald uit het Arbeidsongeschiktheidsfonds of doorbelast aan werkgevers via de Werkhervattingskas.
Heel ander stelsel
In de variant ‘Werk staat voorop’ ligt de nadruk op wat mensen wél kunnen, in plaats van wat ze niet kunnen. Mensen krijgen de eerste drie tot vijf jaar een re-integratieuitkering van 70 procent van het oude loon. De wachttijd blijft twee jaar. Pas wanneer volledige re-integratie niet lukt, volgt een beoordeling op arbeidsongeschiktheid. De re-integratie in het derde tot vijfde jaar vindt plaats door een publieke dienstverlener.
In deze variant ligt de focus op duurzame re-integratie en het vinden van passend werk bij een nieuwe werkgever. De re-integratiedienstverlener is een publieke organisatie, werkt regionaal en ondersteunt werkgevers en arbeidsongeschikten actief. Dit is een heel ander stelsel waarbij het aandachtspunt ligt op de re-integratie na twee jaar. Het effect hiervan is lastig in te schatten en het zal moeten blijken of dit een variant is die gaat werken.
Minder premiedifferentiatie
De derde variant is ‘Basis voor werkenden’: één gelijke regeling voor werknemers en zelfstandigen. Eén regeling voor werknemers en zelfstandigen beoogt complexiteit voor mensen te reduceren. Deze basisverzekering biedt inkomensbescherming, ongeacht de mate van arbeidsongeschiktheid. Mensen zijn in veel gevallen dan niet meer afhankelijk van aanvullende toeslagen van UWV en/of van de bijstand. De arbeidsongeschiktheidsdrempel blijft staan op 35 procent. De wachttijd is voor iedereen twee jaar.
Voor werknemers is er een verplichte aanvullende verzekering. De hoogte van de aanvullende uitkering hangt van het arbeidsongeschiktheidspercentage. Zelfstandigen blijven aangewezen op private aanvullende verzekeringen.
‘Varianten 2 en 3 meer uitwerken’
Opvallend is dat de arbeidsongeschiktheid pas ingaat vanaf 35 procent, zoals ook nu in het stelsel geregeld is. Voordeel voor de overheid is dat de zelfstandigen meebetalen aan de premies. Dat is nu niet het geval. In deze variant is het minder aantrekkelijk voor werkgevers te investeren in preventie, omdat er minder premiedifferentiatie wordt toegepast. Alleen voor de aanvullende verzekering zijn er risicoafhankelijke premies. Succesvolle re-integratie leidt dan tot een beperkte premiedaling.
Reactie toevoegen
Meer over
Aantal zzp’ers in 2025 gedaald met 62.000
In het eerste kwartaal van 2025 liep het aantal zzp’ers voor het eerst sinds jaren terug, en dit zette de rest van het jaar door. Aldus het CBS. Het...
RSC: meer nodig dan aanbevelingen uit IBO-rapport WIA
Het Register Specialistisch Casemanagement (RSC) roept op tot bijstellen op vier punten van het IBO-rapport over de WIA, dat het nieuwe kabinet volgens het Register...
(Marjol Nikkels, Sensio Opleidingen, in Ken je vak! VVP 4-2025) Het ministerie van SZW heeft in oktober 2025 het Wetsvoorstel wijziging toets op reintegratie-inspanningen...
Internetconsultatie wetsvoorstel vereenvoudiging premieheffing werkgeversbetalingen
SZW is de internetconsultatie gestart van het Wetsvoorstel vereenvoudiging premieheffing werkgeversbetalingen. Dit wetsvoorstel regelt dat over loon en de werkgeversbetalingen...
Nieuw kabinet verlaagt maximum dagloon WIA met twintig procent
Het nieuwe kabinet wil maximum dagloon WIA per 2029 verlagen met 20 procent. Dit wordt niet zo uitgesproken in het vorige week gepresenteerde coalitieakkoord...
Werkgevers missen concrete aanpassingen loondoorbetaling bij ziekte
Werkgevers zijn teleurgesteld dat er geen concrete aanpassingen komen in de loondoorbetaling bij ziekte. Dat schrijven zij in hun reactie op het vorige week gepresenteerde...
(Annemieke Postema, AOVdokter en RADI AOV, in Ken je vak! VVP 4-2025) Bas organiseert een feestje voor zijn schoolklas, waarbij iedereen meebetaalt voor de taart,...
"We zetten de behandeling van de wet Basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ) voort met de mogelijkheid om privaat te verzekeren (opt out), zoals...
(Adfiz in Ken je vak! VVP 4-2025) De verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen, beter bekend als de BAZ, is in de maak om ondernemers met...
BAZ voegt financieel weinig toe
Zonder verzekering, aldus een stresstest door het Centraal Planbureau, kan 70 procent van de zelfstandigen de vaste en noodzakelijke kosten na een inkomensschok...








