Kifid: botsen regels AVG en antiwitwassen (Wwft)?

(Kifid-uitspraak GC 2021-0879) Veel consumenten klagen over de zogenoemde identificatieplicht van financiële instellingen. De Geschillencommissie wijst een klacht van een consument tegen DeGiro af. "DeGiro hoeft geen genoegen te nemen met een ID-bewijs waarop de pasfoto en het gedeelte met de machinaal leesbare identiteitsgegevens onzichtbaar zijn gemaakt. Werkt de klant daar niet aan mee, dan mag DeGiro de beleggingsrekening blokkeren."

Voor de beoordeling van deze en soortgelijke klachten heeft de Geschillencommissie van Kifid te maken met zowel de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) als met de wet ter voorkoming van witwassen en financiering van terrorisme (Wwft). Het uitgangspunt is dat een financiële dienstverlener alleen persoonsgegevens mag verwerken als daarvoor een reden is te vinden in de AVG. Zo staat er in de AVG dat de verwerking van persoonsgegevens is toegestaan als dit noodzakelijk is om te voldoen aan een wettelijke verplichting. In deze zaak heeft DeGiro zo’n wettelijke verplichting: volgens de Wwft moet de financiële dienstverlener de identiteit van nieuwe en bestaande klanten controleren. De wet laat daarbij ruimte aan de financiële dienstverlener om zelf te bepalen hoe hij dat doet. Weigert een klant medewerking, dan mag de financiële dienstverlener geen transacties voor die klant uitvoeren.

In de klacht van de consument tegen DeGiro heeft de Geschillencommissie zich gebogen over de vraag wat ‘noodzakelijk’ is. Is het noodzakelijk, om te voldoen aan het klantenonderzoek van de Wwft, dat DeGiro een kopie van een ID-bewijs opvraagt waarop de pasfoto en de zone met ‘door de computer in te lezen gegevens’ (mrz) zichtbaar zijn? Voor het antwoord op deze vraag is gekeken naar zowel de bewoording in de wet, als naar wat hierover in de Memorie van toelichting bij de Wwft is te vinden en in relevante leidraden van toezichthouders.

Zo blijkt uit de memorie van toelichting bij de Wwft dat de wetgever financiële instellingen de ruimte wilde geven om zelf te bepalen hoe zij het klantenonderzoek willen doen. De wetgever is uitgegaan van een klantenonderzoek dat risicogericht is. Afhankelijk van de ingeschatte risico’s bij bepaalde klanten en producten kan het klantenonderzoek verschillen. Aangezien financiële instellingen eigen beleid mogen maken voor hun klantenonderzoek, kan de manier waarop een financiële instelling vraagt om (her)identificatie van een klant per instelling dus verschillend zijn.

Over hoe de privacywetgeving en de Wwft zich tot elkaar verhouden is meer te vinden in de algemene leidraad bij de Wwft en in de memorie van toelichting. Zo verwijst de leidraad naar een publicatie van de Autoriteit Persoonsgegevens, waarin staat dat banken en andere financiële dienstverleners een kopie van een identiteitsbewijs mogen maken omdat zij op grond van de Wwft de identiteit van hun klant moeten vaststellen.

Alles afwegend en kijkend naar zowel de AVG als naar de Wwft oordeelt de Geschillencommissie dat DeGiro van de consument een kopie van zijn ID-bewijs met zichtbare pasfoto en machinaal leesbare identiteitsgegevens (mrz) mag verlangen. Voor DeGiro is dit noodzakelijk om te voldoen aan het wettelijk verplichte klantenonderzoek. Wanneer de financiële instelling een kopie van het ID-bewijs zonder pasfoto en machinaal leesbare identiteitsgegevens zou accepteren, zou haar klantenonderzoek minder effectief zijn.

Reactie toevoegen

 
Meer over
Kifid benoemt twee nieuwe leden Geschillencommissie

Kifid benoemt twee nieuwe leden Geschillencommissie

Het bestuur van Kifid heeft twee nieuwe leden van de Geschillencommissie benoemd: mr. Angélique M. Verweij-Hoogveld en mr. Marijke Bruning. Beiden treden...

Kifid: hogere rente, geen schadevergoeding

Kifid: hogere rente, geen schadevergoeding

(Kifid-uitspraak GC 2024-0643)  Consumenten stellen dat advieskantoor Hypotheek-Huys te lang heeft gewacht met het indienen van de hypotheekaanvraag, waardoor...

Kifid: klacht afgewezen ondanks onduidelijke voorwaarden

Kifid: klacht afgewezen ondanks onduidelijke voorwaarden

(Kifid-uitspraak GC 2024-0637). Consumenten hebben in het verleden samen een woning gekocht en hebben besloten te gaan scheiden. Volgens de consumenten volgt uit...

Kifid: rentevoorstel verlopen, adviseur niet aansprakelijk

Kifid: rentevoorstel verlopen, adviseur niet aansprakelijk

(Kifid-uitspraak GC 2024-0628). Volgens de consumenten kunnen zij geen aanspraak maken op het rentevoorstel van de geldverstrekker doordat Rijnders Assurantiën...

Kifid: Promovendum mag verzekering niet beëindigen

Kifid: Promovendum mag verzekering niet beëindigen

(Kifid, mondelinge uitspraak GC 2024-0640). De consument is het niet eens met de beëindiging van zijn rechtsbijstandsverzekering vanwege het aantal rechtsbijstandsverzoeken...

Kifid: geen zorgplichtschending bij haast consumenten

Kifid: geen zorgplichtschending bij haast consumenten

(Kifid-uitspraak GC 2024-0600) Consument en ex-partner benaderen een adviseur van de Hypothekers Associatie in Amersfoort voor het afsluiten van twee hypotheken....

Nieuw commissielid Geschillencommissie Kifid

Nieuw commissielid Geschillencommissie Kifid

Elly van Zadelhoff wordt per 1 juli 2024 benoemd tot lid van de Geschillencommissie Kifid. Van Zadelhoff werkte onder meer voor een ambtenarenbond, wetenschappelijk...

Kifid: te laag bedrag, geen beroep

Kifid: te laag bedrag, geen beroep

(Kifid-uitspraak GC 2024-0444) Een consument heeft een klacht ingediend omdat in zijn optiek de uitvoerder van de rechtsbijstandverzekering een beroepsfout heeft...

Kifid: alleen voorwaarden verstrekt via duurzame drager zijn rechtsgeldig

Kifid: alleen voorwaarden verstrekt via duurzame drager zijn rechtsgeldig

(Kifid- bindende uitspraak GC 2024-0125) Een verzekeraar (in dit geval Centraal Beheer) kan zich niet beroepen op een nieuwe voorwaarde in de verzekering als een...

Kifid: fraude bewezen, toch verkorting opname persoonsgegevens in EVR

Kifid: fraude bewezen, toch verkorting opname persoonsgegevens in EVR

(Kifid-uitspraak GC 2024-0007, bindend) Consumenten claimen in 2022 stormschade aan boeidelen aan de gevel van hun woning bij Nh1816. De verzekeraar heeft op basis...